Wydarzenia / Bieżące

Konferencja "25 lat stosunków polsko-niemieckich"

 
Program
Międzynarodowej konferencji naukowej
 
Stosunki polsko-niemieckie w ćwierćwiecze później
 
Olsztyn – Stara Kotłownia
Centrum Innowacji i Transferu Technologii Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie
ul. R. Prawocheńskiego 9
 
20 czerwca 2016
Godz. 9.00 Uroczyste otwarcie konferencji    /Sala Senatu UWM/
 
JM prof. dr hab. Ryszard Górecki, Rektor Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie
Artur Chojecki, Wojewoda Warmińsko-Mazurski
dr Gustaw Marek Brzezin, Marszałek Województwa Warmińsko-Mazurskiego
dr inż. Piotr Grzymowicz, Prezydent Olsztyna
JE ks. dr Józef Górzyński, Arcybiskup Archidiecezji Warmińskiej
JE dr h.c. Edmund Piszcz, Arcybiskup Senior Archidiecezji Warmińskiej
JE ks. Rudolf Bażanowski, Biskup Diecezji Mazurskiej Kościoła ewangelicko-augsburskiego RP
 
prof. dr hab. Małgorzata Suświłło, Dziekan Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego
prof. dr hab. Benedykt Błoński, Dziekan Wydziału Sztuki Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego
prof. dr. hab. Arkadiusz Żukowski, Dyrektor Instytutu Nauk Politycznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego
 
prof. h.c., dr h.c. Cornelia Pieper, Konsul Generalna Niemiec w Gdańsku
mgr inż. Bernard Gaida, Przewodniczący Związku Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych
Henryk Hoch, Przewodniczący Związku Stowarzyszeń Niemieckich Warmii i Mazur
 
Koncert Zespołu kameralnego „Pro Musica Antiqua” pod dyrekcją dr hab. Leszka Szarzyńskiego prof. UWM
 
Godz. 10.00-10.30 Przerwa kawowa
 
10:30-12:00 Sesja plenarna I
Moderator: dr hab. Peter Oliver Loew (Deutsches Polen-Institut, Darmstadt)
prof. dr hab. Klaus Ziemer (Universität Trier, Uniwersytet Kard. Stefana Wyszyńskiego w Warszawie),Czy nowe sąsiedztwo polsko-niemieckie? Stosunki między społeczeństwami obywatelskimi 25 lat później
 
mgr inż. Bernard Gaida (Związek Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych, Opole),
Sytuacja Mniejszości Niemieckiej w 25 lat po podpisaniu „Traktatu między Rzeczypospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec o dobrym sąsiedztwie i przyjaznej współpracy”
 
prof. dr hab. Igor Kąkolewski (Centrum Badań Historycznych PAN), Dialog podręcznikowy polsko-niemiecki i jego wpływ na kulturę dialogu w Europie i Azji w XX i początkach XXI w.
 
dr Rafał Żytyniec (Muzeum Historyczne w Ełku),  Polsko-niemieckie miejsca pamięci –  nowe podejście do badań stosunków polsko-niemieckich?
 
Dyskusja
Przerwa kawowa 12.00-12.30
12.30-14.00 Sesja plenarna II
Moderator: prof. zw. dr hab. Arkadiusz Żukowski (Instytut Nauk Politycznych UWM)
prof. zw., dr hab. Andrzej Chodubski (Instytut Politologii, Uniwersytet Gdański), Obraz życia polonijnego w Niemczech a pamięć historyczna
 
dr Aleksander Bauknecht (Wydział Prawa i Administracji, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Sytuacja prawna mniejszości niemieckiej w Rzeczypospolitej Polskiej i polonii w Republice Federalnej Niemiec
 
dr. hab. Peter Oliver Loew (Deutsches Polen-Institut, Darmstadt), Widocznie niewidzialni – Polacy w Niemczech - próba bilansu
 
dr Marek Mazurkiewicz (Zakład Badań Historycznych, Niemcoznawczych i Bohemistycznych, Państwowy Instytut Naukowy-Instytut Śląski w Opolu), Rola i miejsce mniejszości niemieckiej w polsko-niemieckich stosunkach politycznych w latach 1991-2016. Próba bilansu
 
Dyskusja
 
14.00-15.00 Przerwa obiadowa
 
15.30-17.00 Sekcja I
Moderator prof. zw. dr hab. Andrzej Chodubski (Uniwersytet Gdański)
dr hab. Marcin Chełminiak (Instytut Nauk Politycznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Miejsce Obwodu Kaliningradzkiego w polityce zagranicznej RFN
 
dr Krzysztof Garczewski (Akademia Humanistyczna im. Aleksandra Gieysztora w Pułtusku),Niemiecka polityka wschodnia i jej znaczenie dla Polski
 
dr Wojciech Kotowicz (Instytut Nauk Politycznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Obwód kaliningradzki w relacjach niemiecko-rosyjskich
 
dr Wojciech Modzelewski (Instytut Nauk Politycznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Rozwój polsko-niemieckich partnerstw regionalnych – wybrane przykłady
 
dr Krzysztof Żęgota (Instytut Nauk Politycznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski) Trójkąt Kaliningradzki (Królewiecki) jako koncepcja geopolityczna oraz element relacji polsko-niemieckich i polsko-rosyjskich
 
mgr Maciej Zasada (Instytut Nauk Politycznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski),
Dyskusja
 
15.30-17.00 Sekcja II
Moderator: prof. dr hab. Igor Kąkolewski (Centrum Badań Historycznych PAN, Berlin)
prof. nadzw. dr hab. Izabela Lewandowska (Instytut Historii i Stosunków Międzynarodowych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Gwara warmińska jako wyraz niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Ewolucja zjawiska na przestrzeni dziejów
 
dr Ewa Gładkowska (Wydział Sztuki, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Polsko-niemieckie kontakty artystyczne
 
dr Andrzej Bielat OP (Uniwersytet Papieski Jana Pawła II), Sienkiewicz vs Bismarck - między chrześcijańskim patriotyzmem a nowoczesnym nacjonalizmem
 
mgr Beata Jurkowicz (Instytut Politologii, Uniwersytet Kard. Stefana Wyszyńskiego w Warszawie), Traktat o Dobrym Sąsiedztwie i Przyjaznej Współpracy a zwrot dóbr kultury w stosunkach polsko-niemieckich
 
Dyskusja
 
15.30-17.00 Sekcja III
Moderator: prof. dr hab. Krzysztof Gładkowski (Instytut Nauk Politycznych UWM)
dr Kinga Lisowska (Wydział Nauk Społecznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Obraz stosunków polsko-niemieckich na podstawie karykatur i zdjęć zawartych w „Deutschland und Polen im 20. Jahrundert”
 
dr Joanna Szymoniczek (Instytut Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk) Od Joachimowa do Glinnej. Realizacja polsko-niemieckiej umowy o grobach ofiar wojen i przemocy totalitarnej
 
dr Radosław Supranowicz (Katedra Filologii Germańskiej, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Nie tylko „Familienrepublik”. Obraz relacji polsko-niemieckich w niemieckiej prasie w latach 2005-2007
 
mgr Piotr Biliński (Instytut Nauk Politycznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Sytuacji Kościoła ewangelicko-augsburskiego na Ziemi Szczycieńskiej po 1945 roku
 
Dyskusja
 
17.00-18.00 Sesja plenarna III
 
Moderator: prof. zw. dr hab. Klaus Ziemer (Universität Trier, Uniwersytet Kard. Stefana Wyszyńskiego w Warszawie)
 
Prezentacja wyników obrad w sekcjach: prof. dr. hab. A. Chodubski, prof. dr hab. I. Kąkolewski, dr. hab. P. O. Loew
 
Dyskusja plenarna
 
18.00 Wystawa prac graficznych prof. nadzw. dr hab. Małgorzaty Chomicz pt.: Homo viator
 
19.00 Uroczysta kolacja Restauracja Kortowska na Przystaniul. Jana Heweliusza 28 (od miejsca konferencji spacer pięciominutowy)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
21 czerwca 2016
 
Godz. 10.00
 
Wykład Anny Azarii – Ambasador Izraela w Polsce
 
Izrael oczami statystycznego Polaka – analiza badań opinii społecznej dotyczącej wizerunku Izraela w Polsce
(wykład w języku angielskim)
Dyskusja
 
 
Godz. 11.15 Sala Senatu
Uroczyste ceremonia wręczenia medali odznaczenia
Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata
 
Prowadzenie uroczystości: Marta Kubica, Ambasada Izraela w Polsce
 
 
Powitanie gości i przemówienia:
 
 
J. E. Anna Azari, Ambasador Izraela w Polsce
J. M. Rektor, prof. dr hab. Ryszard Górecki, Rektor Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie
 
 
 
 
 
 
 
Zakończenie uroczystości
 
 
 
 
12.00-12.30 Przerwa kawowa
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
12.30-14.00 Obrady w sekcjach
 
Sekcja I
Moderator: dr Aleksander Bauknecht (Wydział Prawa i Administracji UWM)
dr Paweł Popieliński (Instytut Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk, Warszawa), Najważniejsze sukcesy i problemy pierwszego ćwierćwiecza istnienia mniejszości niemieckiej w III Rzeczpospolitej
 
 
mgr Marlena Piotrowska (Instytut Politologii, Uniwersytet Wrocławski),
mgr Johannes Rasim (ProFutura, „Wochenblatt”), Wochenblatt - Rückblick auf 25 Jahre Bestehen/ „Wochenblatt” – retrospektywne spojrzenie na 25 lat istnienia
Dyskusja
Sekcja II
Moderator: prof. nadzw. dr hab. Igor Kąkolewski (Centrum Badań Historycznych PAN, Berlin)
prof. nadzw., dr hab. Trzcielińska-Polus (Uniwersytet Opolski), Obraz stosunków polsko-niemieckich w pracach Profesora Józefa Kokota pół wieku później
 
prof. nadzw., dr hab. Joanna Garbula (Wydział Nauk Społecznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Historia polsko-niemieckich stosunków zapisana w życiorysie Georga Dietricha
 
dr Irena Kurasz (Instytut Studiów Międzynarodowych, Zakład Badań Niemcoznawczych, Uniwersytet Wrocławski), Pojednanie polsko-niemieckie 1989 roku w świetle działalności Niemieckiego Towarzystwa Kulturalno-Społecznego we Wrocławiu
 
Henryk Hoch (Przewodniczący Związku Stowarzyszeń Niemieckich Warmii i Mazur), Niemcy na Warmii i Mazurach po 1991 roku
 
prof. nadzw. dr hab. Krzysztof Gładkowski (Instytut Nauk Politycznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Niewidoczne symbole polsko-niemieckiego pojednania
Dyskusja
Sekcja III
Moderator: prof. nadzw. dr hab. Grzegorz Pełczyński (Katedrze Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Szczecińskiego)
prof. nadzw. dr hab. Grzegorz Pełczyński (Katedrze Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Szczecińskiego), Mniejszość odrodzona. Ormianie w Polsce na przełomie XX i XXI wieku
 
prof. dr hab. Selim Chazbijewicz, (Instytut Nauk Politycznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Tatarzy w Niemczech
 
dr Magdalena Lemańczyk (Instytut Kaszubski, Gdańsk), Mniejszość niemiecka a inne mniejszości narodowe i etniczne na Pomorzu Gdańskim po 1989 roku
 
mgr Ewa Romanowska (Fundacja Borussia, Dom Mendelsohna, Olsztyn), Rola dyplomacji kulturalnej w rozwoju relacjach polsko-niemieckich i dialogu międzykulturowego na Warmii i Mazurach po 1990 roku na przykładzie działań Stowarzyszenia i Fundacji Borussia
 
Dyskusja
14.00-15.30 Przerwa obiadowa
 
15.30-16.30 Obrady w sekcjach
Sekcja IV
Moderator: prof. dr. hab. Klaus Ziemer(Universität Trier, Uniwersytet Kard. Stefana Wyszyńskiego w Warszawie)
prof. zw. dr hab. Arkadiusz Żukowski (Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olszynie), Współpraca naukowa i edukacyjna Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie z partnerami z Republiki Federalnej Niemiec
 
Die Klimawandel-Diskussion und ihre gesellschaftlichen Implikationen als potentieller bilateraler Forschungsgegenstand/Debata na temat zmian klimatycznych i jej społeczne implikacje jako potencjalny bilateralny temat badawczy
 
dr Bronisław Bombała (Instytut Nauk Politycznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Niemiecki model gospodarczy - wzory dla Polski
 
dr Ralph Meindl (Institut für Auslandsbeziehungen, Stuttgart), Kulturarbeit bei der deutschen Minderheit - 99 und 25 Jahre danach. Ein historischer Rückblick und ein Bericht aus der Praxis eines Historikers und IFA-Kulturmanagers/ Praca kulturalna z mniejszością niemiecką - 99 i 25 lat później. Historyczny przegląd i sprawozdanie z praktyki historyka i menadżera kultury IFA
 
Dyskusja
 
Sekcja V
Moderator: dr Ilona Dulisz (Instytut Muzyki, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski)
mgr Jerzy Kukla (Lublin), Z Warmii, w świat wielkiej muzyki (w 70. rocznicę śmierci Feliksa Nowowiejskiego 1877-1946)
 
dr Ilona Dulisz (Instytut Muzyki, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski), Polskie i niemieckie tradycje muzyczne we wczesnej twórczości Feliksa Nowowiejskiego
 
dr Ilona Dulisz, Prezentacja nagrań wybranych utworów Feliksa Nowowiejskiego
 
16.30-17.30 Panel dyskusyjny z przedstawicielami związków i stowarzyszeń społeczności niemieckiej w Polsce
Moderator: Bernard Gaida (Przewodniczący Związku Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych)
 
17.30-18.30 Sesja plenarna
Moderatorzy: prof. dr hab. Arkadiusz Żukowski, prof. dr. hab. Krzysztof Gładkowski
Prezentacja wyników obrad w sekcjach: dr A. Bauknecht, prof. dr hab. I. Kąkolewski, prof. dr hab. K. Ziemer, prof. dr hab. G. Pełczyński, dr I. Dulisz.
Podsumowanie i zamknięcie konferencji: prof. dr hab. A. Żukowski, prof. dr hab. K. Gładkowski
19.00 Kolacja
 
 
 
 
22 czerwca 2016
 
Wycieczka „Szlakiem Feliksa Nowowiejskiego”
 
9.00 wyjazd
9.30 przyjazd do Barczewa. Tu urodził się 7 lutego 1877 roku Feliks Nowowiejski
       Wizyta w Salonie Muzycznym im. Feliksa Nowowiejskiego
       Wizyta w jedynej zachowanej synagodze powiatu olsztyńskiego, obecnie Galeria Sztuki „Synagoga”
Wizyta w kościele pod wezwaniem św. Anny i św. Szczepana, w którym znajdują się zabytkowe organy z 1630 roku, których dźwięk mógł kształtować słuch muzyczny młodego chłopca, którym był późniejszy kompozytor – Feliks Nowowiejski. W Leksykonie kultury Warmii i Mazur odnotowano:
 „Urządzenie było zbudowane dla tego kościoła około 1616 roku, przez Adriana Zickermanna. Wykonanie prospektu datuje się na czas między 1630 a 1680 rokiem. W związku z planowanym przeznaczeniu budynku klasztornego na więzienie (1834 rok), podjęto decyzję o przeniesieniu instrumentu do kościoła św. Anny. Do wykonania przedsięwzięcia zaangażowano organmistrza z Królewca, Johanna Scherweita. Dzięki niemu organy te uzyskały swoją obecną formę. Scherweit wykorzystał z dawnych organów prospekty z piszczałkami frontowymi oraz niektóre piszczałki drewniane z XVIII wieku. Konstrukcję nośną, wiatrownice, traktury, stół gry i większą część piszczałek metalowych wykonał na nowo. Umieścił też niemy prospekt dawnego pozytywu między dwiema szafami głównymi, dodając dwa nieme pola piszczałkowe oraz tworząc fasadę organową zajmującą obecnie całą szerokość nawy głównej”.
Godz. 11.30 wyjazd do Świętej Lipki
12. 30 przyjazd do św. Lipki, gdzie F. Nowowiejski uczęszczał do szkoły muzycznej. W Leksykonie kultury Warmii i Mazur czytamy:
„Uzdolniony muzycznie Feliks uczęszczał do szkoły podstawowej w Barczewie. Już jako dziecko skomponował suitę fortepianową Łatwe tańce klasyczne i współczesne. Dlatego też rodzice podjęli decyzję o posłaniu wówczas dziesięcioletniego chłopca do ‘najsławniejszej w całej okolicy’ szkoły w Świętej Lipce. Tam, w latach 1887-1893 uczył się harmonii oraz gry na fortepianie, skrzypcach, wiolonczeli, waltorni oraz organach. Często koncertował dla pielgrzymów w barokowym kościele”.
Zwiedzanie sanktuarium
13.50-14.25 Koncert organowy w wykonaniu Jerzego Kukli
14.30-15.30 Przerwa obiadowa
15.30 Wyjazd do Olsztyna
16.30 Wizyta w Bazylice konkatedralnej Św. Jakuba w Olsztynie – spotkanie z Proboszczem Parafii Współkatedralnej św. Jakuba – ks. prałatem kan. dr Andrzejem Lesińskim
Tu w latach 1898-1900 F. Nowowiejski zatrudniony był na stanowisku organisty.
17.30 Pożegnanie
 
Organizator:
Instytut Nauk Politycznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie
Partnerzy:
Wydział Sztuki Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie
Związek Stowarzyszeń Niemieckich Warmii i Mazur
Konsulat Generalny Republiki Federalnej Niemiec w Gdańsku
Deutsches Polen-Institut e.V. Darmstadt